Nguy cơ cấp cứu từ bữa ăn hàng ngày, các gia đình đều cần lưu ý
Trong thời gian ngắn, Bệnh viện Bạch Mai tiếp nhận nhiều trường hợp nuốt dị vật nguy hiểm. Hóc mảnh xương gà, miếng măng cho đến viên pin cúc áo..., những tai nạn tưởng nhỏ nhưng có thể gây hậu quả nghiêm trọng nếu xử trí chậm trễ.
Tai nạn bất ngờ từ đồ vật nhỏ
Ca bệnh đầu tiên là ông H.V.Q, 66 tuổi, ở Sơn La. Sau bữa ăn có thịt gà, ông Q thấy nuốt đau, vướng cổ nhưng nghĩ chỉ là “mắc xương nhẹ”. Một ngày sau, tình trạng không giảm, ông được chuyển tới Bệnh viện Bạch Mai.
Tại đây, kết quả chụp cắt lớp vi tính cho thấy mảnh xương dài gần 3cm mắc ngang thực quản, nghi gây tổn thương thành thực quản.
Dị vật được lấy ra kịp thời. PGS.TS. Nguyễn Công Long - Giám đốc Trung tâm Tiêu hóa Gan mật cho biết: “Nếu để muộn, xương sắc nhọn có thể gây thủng thực quản, nhiễm trùng trung thất - biến chứng rất nặng và khó điều trị.”
Cũng bị hóc dị vật trong bữa ăn, bà V.T.N (74 tuổi, Hà Nội) nuốt nghẹn sau khi ăn măng trong mâm cỗ Tết. Nghĩ chỉ là nghẹn tạm thời, bà thử nhiều cách dân gian như uống nước thật nhiều, nuốt cơm to, ăn thêm rau… nhưng không đỡ nên đã phải nhập viện để bác sĩ can thiệp.
Theo bác sĩ Nguyễn Thế Phương (Bệnh viện Bạch Mai), ở người cao tuổi, phản xạ nuốt giảm, răng yếu, khả năng nhai kém. Những thực phẩm dai và nhiều xơ như măng, thịt bò, thịt gà rất dễ gây nghẹn nếu không được cắt nhỏ và nhai kỹ.
Một ca bệnh khác là bé V.Q.T, 9 tuổi, ở Hà Nội. Trong lúc gia đình bận dọn dẹp, T đã vô tình nuốt phải pin cúc áo - loại pin thường có trong đồ chơi, điều khiển từ xa hoặc đèn trang trí. Gia đình phát hiện kịp thời và đưa bé đi khám ngay.
Tại bệnh viện, kết quả chụp X-quang phát hiện dị vật trong ổ bụng bệnh nhi. Điều đáng lo ngại là pin cúc áo có thể gây bỏng hóa chất rất nhanh, chỉ sau vài giờ, làm tổn thương nghiêm trọng thực quản hoặc dạ dày. Nhiều trường hợp trên thế giới đã ghi nhận biến chứng nặng do xử trí muộn.
Làm gì để phòng tránh hóc dị vật?
Bác sĩ Nguyễn Thế Phương cho biết, trong những ngày đầu năm nguy cơ xảy ra tai nạn nuốt dị vật thường gia tăng. Mâm cỗ Tết phong phú với nhiều món có xương, thực phẩm dai, việc vừa ăn vừa trò chuyện hoặc sử dụng rượu bia có thể làm giảm sự tập trung và phản xạ nuốt, dẫn đến hóc đồ ăn.
Đây cũng là thời điểm trẻ nhỏ được nghỉ học, trong khi người lớn bận rộn tiếp khách, nấu nướng, chỉ một phút lơ là cũng có thể xảy ra tai nạn đáng tiếc.
"Đáng lo ngại là nhiều người khi mắc xương thường tự xử lý tại nhà bằng cách nuốt cơm, uống nước nhiều để 'đẩy xuống'. Việc này có thể khiến dị vật găm sâu hơn và làm tổn thương nặng hơn", bác sĩ nêu rõ.
Để hạn chế nguy cơ, các bác sĩ khuyến cáo người dân cần: Cắt nhỏ thức ăn cho người cao tuổi, nhắc nhở nhai kỹ khi ăn; Hướng dẫn trẻ ngồi yên khi ăn, không vừa ăn vừa chạy nhảy; Không để pin hoặc các vật nhỏ trong tầm tay trẻ em; Hạn chế vừa ăn vừa nói cười quá nhiều.
Khi xuất hiện các dấu hiệu như: nuốt đau, cảm giác vướng kéo dài; có cảm giác dị vật mắc ở cổ hoặc ngực; trẻ nuốt phải pin hoặc vật kim loại; khó thở, đau ngực, sốt..., người dân cần đi khám sớm để được xử trí kịp thời.