Lấy người dân, doanh nghiệp làm trung tâm, Thi hành án dân sự quyết liệt nhiều giải pháp đột phá

Nhiều vụ án lớn được thi hành

Năm 2025, Tổng cục THADS được sắp xếp, tổ chức lại thành Cục Quản lý THADS thuộc Bộ Tư pháp. 63 Cục THADS cấp tỉnh và 693 Chi cục THADS cấp huyện được tổ chức thành 34 cơ quan THADS tỉnh/thành phố, 355 Phòng THADS khu vực.

Cùng với đổi mới mô hình tổ chức bộ máy, hệ thống THADS đã nỗ lực triển khai đồng bộ, linh hoạt các giải pháp và đạt kết quả nổi bật, hoàn thành vượt các chỉ tiêu Quốc hội, Chính phủ và Bộ Tư pháp giao. Trong đó chỉ tiêu về việc đạt 84,25% (vượt 0,35%), về tiền đạt 56,13% (vượt 4,23%). Riêng án tham nhũng, kinh tế đã thi hành xong 6.471 việc có điều kiện, đạt trên 82%, thu hồi hơn 27.416 tỷ đồng, tăng hơn 5.200 tỷ đồng so với cùng kỳ năm 2024.

Trong dòng chảy của thi hành án tham nhũng, kinh tế, vụ án Vạn Thịnh Phát là vụ án “chưa từng có trong lịch sử”. Việc triển khai thành công Phần mềm thanh toán tiền trong vụ án Vạn Thịnh Phát và đồng phạm được xem là bước đột phá quan trọng, khi chỉ với một lệnh duy nhất, hệ thống đã hỗ trợ thanh toán thành công cho hơn 43.000 đương sự với tổng số tiền hơn 9.000 tỷ đồng, mà không có bất kỳ thắc mắc, khiếu nại nào liên quan đến kết quả thanh toán. Những con số này cho thấy sự ưu việt thực sự so với việc phải xử lý thủ công như trước đây.

Cùng với vụ án Vạn Thịnh Phát, TP Hồ Chí Minh còn thi hành xong các vụ án lớn như: Vụ án Đinh La Thăng phạm tội “Cố ý làm trái quy định của Nhà nước về quản lý kinh tế gây hậu quả nghiêm trọng; Lạm dụng chức vụ, quyền hạn chiếm đoạt tài sản” xảy ra tại PVN liên quan việc góp vốn của Tập đoàn Dầu khí Quốc gia Việt Nam (PVN) vào Ngân hàng Thương mại Cổ phần Đại Dương (Oceanbank) phần do THADS TP Hà Nội ủy thác; Vụ Bệnh viện Quận Thủ Đức; Vụ án Trần Hải Sơn và đồng phạm “Tham ô tài sản” xảy ra tại Công ty TNHH Sửa chữa tàu biển Vinalines phần thi hành án tại TP Hồ Chí Minh; Vụ án Trịnh Xuân Thanh và đồng phạm phạm tội “Tham ô tài sản; cố ý làm trái quy định của Nhà nước về quản lý kinh tế gây hậu quả nghiêm trọng” xảy ra tại Tổng Công ty Xây lắp dầu khí Việt Nam phần thi hành tại TP Hồ Chí Minh.

THADS TP Hồ Chí Minh cho biết, năm 2025 thi hành xong 426 việc về thu hồi tài sản bị chiếm đoạt, thất thoát trong các vụ án hình sự về tham nhũng, kinh tế nên với số tiền thi hành xong: 18.835 tỷ đồng. Đối với các vụ án thuộc diện Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng, tiêu cực theo dõi, chỉ đạo là 46 vụ án trong đó đã thi hành: 17.737 tỷ đồng.

Đối với Hà Nội, năm 2025 tiếp tục là một năm có nhiều áp lực, thử thách đối với việc thực hiện chỉ tiêu, nhiệm vụ. Trong bối cảnh lượng án, đặc biệt là án kinh tế, tham nhũng, án có giá trị tài sản lớn tăng cao đột biến, có những vụ việc chưa từng có quy mô, tiền lệ phát sinh, tính chất phức tạp hơn rất nhiều so với mặt bằng chung cả nước. Cùng với toàn hệ thống chuyển đổi mô hình bộ máy hoạt động tổ chức theo hướng tinh gọn, chuyên sâu; tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số, xây dựng cơ sở dữ liệu số trong các hoạt động quản lý hành chính và nghiệp vụ.

Năm 2025, THADS Hà Nội đã tổ chức thi hành xong 39.430 việc, đạt tỉ lệ gần 85%; đã thi hành xong trên 25.096 tỷ đồng, đạt tỉ lệ gần 56% (tăng 6,58%); Riêng đối với kết quả thi hành án kinh tế, tham nhũng: Số việc phải giải quyết đứng đầu toàn quốc, với 3.210 việc, đã thi hành xong 2.901 việc (xếp thứ 1/34), đạt tỉ lệ trên 95% (tăng 4,11%) so với cùng kỳ năm 2024. Với tổng số tiền đã thi hành xong trên 5.870 tỷ (xếp thứ 2/34), đạt tỉ lệ trên 78%.

Đặc biệt cũng trong năm, Hà Nội đã tiếp nhận, xử lý các vụ việc lớn, điển hình, đồng thời lập kế hoạch tổ chức thi hành 34 vụ việc thuộc diện Ban Chỉ đạo Trung ương theo dõi như: Vụ FLC Trịnh Văn Quyết, Sài Gòn Đại Ninh, Phúc Sơn, Trương Mỹ Lan, Vạn Thịnh Phát, Chuyến bay giải cứu giai đoạn 2, Nguyễn Thị Thanh Nhàn, Chủ tịch AIC, Bắc Hà, Bệnh viện Tim Hà Nội, Cao tốc Quảng Ngãi… Nhiều vụ việc lớn, phức tạp đã được thi hành dứt điểm, góp phần thể hiện quyết tâm phục hồi tài sản tham nhũng theo tinh thần các nghị quyết, kết luận của Đảng. Đối với vụ FLC, trên 28.000 người với số tiền chi trả 1.400.000.000 tỷ đồng, thu nộp sung công NSNN trên 700 tỷ đồng, trong thời gian gần 2 tháng đã thụ lý, ra Quyết định thi hành án và thực hiện chi trả kịp thời cho hơn 12.000 đơn yêu cầu, thực hiện các thủ tục qua ứng dụng điện tử, ngân hàng, giảm tải các thủ tục và chi phí phát sinh cho người dân.

Năm của những đột phá trong chuyển đổi số

Ngày 20/1/2026 vừa qua, nền tảng số THADS chính thức vận hành trên phạm vi toàn quốc, đây là dấu mốc mang tính bước ngoặt, mở ra kỷ nguyên mới cho công tác THADS: vận hành trên dữ liệu, minh bạch hóa quy trình, hiện đại hóa dịch vụ công tư pháp…

Cục Quản lý THADS cho biết, việc vận hành nền tảng số không còn là lựa chọn mà là yêu cầu “sống còn”, đặc biệt trong bối cảnh số lượng vụ việc và khối lượng tiền phải thi hành không ngừng gia tăng, nhiều vụ án kinh tế, tham nhũng giá trị đặc biệt lớn liên quan đến hàng chục nghìn người cần được thi hành án. Trong khi việc chuyển đổi mô hình chính quyền địa phương 2 cấp và thực hiện hệ thống THADS 1 cấp tại địa phương đang đặt ra những yêu cầu rất mới trong công tác quản lý, điều hành.

Một thuận lợi lớn ngay từ những ngày năm công tác mới là việc Quốc hội thông qua Luật THADS (sửa đổi) vào ngày 05/12/2025. Luật mới đã thể chế hóa kịp thời các chủ trương cải cách tư pháp và chuyển đổi số của Đảng, bổ sung nhiều quy định nhằm đưa chuyển đổi số trở thành yêu cầu bắt buộc trong hoạt động thi hành án.

Đặc biệt, để triển khai kịp thời ngay trên thực tế, Luật còn quy định một số nội dung về chuyển đổi số có hiệu lực sớm từ ngày 20/01/2026, thay vì chờ đến thời điểm Luật có hiệu lực chung vào 01/7/2026. Đây là cách làm thể hiện rõ tinh thần cải cách: không chờ đủ điều kiện hoàn hảo mới hành động, mà quyết liệt tạo nền tảng pháp lý để chuyển đổi số đi vào cuộc sống sớm nhất có thể.

Với vị thế là địa phương lớn nhất toàn quốc, đơn vị đi đầu trong trong ứng dụng công nghệ thông tin của hệ thống, THADS TP Hồ Chí Minh được Bộ Tư pháp giao triển khai thực hiện điểm một số phân hệ của Nền tảng số trong lĩnh vực THADS (biên lai điện tử, quyết định thi hành án, tổ chức thi hành án) và Trung tâm Điều hành thông minh (IOC) THADS trên Nền tảng IOC chung của hệ thống, từ đó nhân rộng cho toàn quốc.

IOC là mô hình trung tâm tích hợp dữ liệu từ nhiều hệ thống, phần mềm nghiệp vụ khác nhau vào một nền tảng thống nhất. Trên cơ sở dữ liệu được thu thập, hệ thống tiến hành phân tích, xử lý và hiển thị trực quan dưới dạng các biểu đồ, bảng thống kê, bản đồ số, cho phép lãnh đạo và các cấp quản lý theo dõi, giám sát toàn diện mọi hoạt động của đơn vị theo thời gian thực. Đây là công cụ hỗ trợ đắc lực cho công tác chỉ đạo tập trung, điều hành linh hoạt và ra quyết định dựa trên dữ liệu thực tế, thay vì phương thức tổng hợp thủ công, rời rạc như trước đây.

Việc đưa IOC THADS TP HCM vào vận hành không chỉ giúp nâng cao năng lực quản trị, điều hành dựa trên dữ liệu, mà còn góp phần tăng cường tính công khai, minh bạch trong hoạt động thi hành án, là bước đi quan trọng trong lộ trình chuyển đổi số của THADS TP HCM, góp phần hiện đại hóa phương thức quản lý, điều hành, nâng cao hiệu quả tổ chức thi hành án, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong giai đoạn mới.

Ông Nguyễn Văn Hòa, Trưởng THADS TP Hồ Chí Minh nhấn mạnh: “Thực tiễn khối lượng thi hành án rất lớn buộc chúng tôi phải đi trước một bước; chuyển đổi số là giải pháp tất yếu để tăng minh bạch, kiểm soát quy trình và bảo đảm quyền lợi người dân”.

Tính đến cuối năm 2025, 100% quyết định thi hành án được ban hành điện tử bằng phần mềm tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI); hơn 613.968 biên lai điện tử được ban hành thay cho bản giấy, tương đương với số tiền 32.853 tỷ đồng chỉ sau 5 tháng. Quy trình nghiệp vụ từ tiếp nhận hồ sơ đến tổ chức thi hành, thanh toán… được số hóa, minh bạch trên môi trường mạng, tạo điều kiện giám sát theo thời gian thực, loại bỏ những “khoảng mờ” dễ phát sinh tiêu cực. Theo số liệu ban đầu, thời gian xử lý rút ngắn khoảng 30%, thủ tục hành chính giảm tới 80%.