Cao Bằng: Nâng cao chất lượng công tác xây dựng, ban hành văn bản quy phạm pháp luật

Nhiều kết quả đáng ghi nhận chung công tác xây dựng, ban hành văn bản quy phạm pháp luật

Nhìn chung công tác xây dựng, ban hành văn bản quy phạm pháp luật của địa phương ngày càng được quan tâm và đạt được những kết quả đáng ghi nhận. Số lượng văn bản quy phạm do Hội đồng nhân dân (HĐND) và Ủy nhân dân (UBND) ban hành trong thời gian qua tăng cả về số lượng và chất lượng. Các văn bản quy phạm pháp luật do HĐND và UBND các cấp ban hành đã được cơ quan, đơn vị chủ trì soạn thảo tuân thủ các quy định về trình tự, thủ tục xây dựng, ban hành văn bản theo quy định, nội dung cơ bản đảm bảo hợp hiến, hợp pháp, thống nhất với hệ thống văn bản pháp luật hiện hành của cơ quan nhà nước cấp trên và của tỉnh và phù hợp với điều kiện tình hình thực tế của địa phương, góp phần quan trọng nâng cao hiệu lực hiệu quả quản lý nhà nước trên các lĩnh vực, nhất là các lĩnh vực trọng tâm như: tổ chức bộ máy, đất đai, môi trường, an sinh xã hội...

Các VBQPPL được ban hành đã góp phần tạo nên một hệ thống văn bản quy phạm pháp luật khá ổn định của tỉnh, cùng với hệ thống các văn bản quy phạm pháp luật của Trung ương đã trở thành công cụ đắc lực, hữu hiệu quản lý nhà nước trên tất cả các lĩnh vực của đời sống xã hội, góp phần tích cực vào việc phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội, giữ gìn an ninh chính trị và trật tự an toàn xã hội ở địa phương, bảo vệ và phát huy các quyền tự do, dân chủ của công dân, góp phần cho sự nghiệp xây dựng, phát triển của tỉnh Cao Bằng nói riêng và cả nước nói chung.

Công tác xây dựng thể chế cho công tác xây dựng, ban hành văn bản QPPL luôn được chú trọng và từng bước hoàn thiện, tạo cơ sở pháp lý vững chắc cho hoạt động quản lý nhà nước trên các lĩnh vực; góp phần nâng cao chất lượng, tính hợp hiến, hợp pháp và tính thống nhất của các văn bản QPPL. Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật và các văn bản hướng dẫn thi hành đã tạo hành lang pháp lý đầy đủ, chi tiết, đảm bảo quá trình xây dựng, ban hành văn bản diễn ra minh bạch, chất lượng và đáp ứng yêu cầu quản lý nhà nước trong tình hình mới.

Từ năm 2021 đến tháng 5/2025, HĐND và UBND tỉnh ban hành 331 văn bản (gồm 110 nghị quyết, 221 quyết định) để kịp thời cụ thể hóa chủ trương, đường lối của Đảng và các văn bản của cấp trên. Các văn bản được ban hành đảm bảo tính khả thi, thống nhất, đồng bộ, góp phần phát triển kinh tế - xã hội của địa phương. Sở Tư pháp đã phát huy tốt vai trò cơ quan thẩm định, theo đó, thực hiện thẩm định đối với 365 hồ sơ (gồm: 01 hồ sơ đề nghị xây dựng Nghị quyết; 134 dự thảo Nghị quyết và 230 dự thảo quyết định). Chất lượng thẩm định luôn được Sở Tư pháp chú trọng, nâng cao chất lượng, đảm bảo tiến độ theo quy định.

Tuy nhiên, thực tiễn cũng cho thấy một số hạn chế, bất cập: Một số văn bản còn thiếu tính ổn định, chưa phù hợp thực tiễn, tính khả thi chưa cao; việc thực hiện quy trình xây dựng văn bản ở một số cơ quan còn lúng túng, phối hợp chưa chặt chẽ; Vẫn tồn tại văn bản có nội dung trái pháp luật hoặc không phù hợp; chưa kiện toàn đầy đủ đội ngũ công chức pháp chế chuyên trách; ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong soạn thảo, thẩm định văn bản còn hạn chế.

Trong bối cảnh Nghị quyết số 66-NQ/TW và Chương trình hành động số 34-CTr/TU đã đặt ra yêu cầu mới, việc xây dựng Đề án "Nâng cao chất lượng xây dựng, ban hành văn bản QPPL trên địa bàn tỉnh Cao Bằng giai đoạn 2025–2030" là hết sức cần thiết.

Đa dạng hóa hình thức truyền thông pháp luật

Đề án "Nâng cao chất lượng xây dựng, ban hành văn bản QPPL trên địa bàn tỉnh Cao Bằng giai đoạn 2025–2030" xây dụng nhằm chủ động xây dựng và hoàn thiện hệ thống văn bản quy phạm pháp luật của tỉnh Cao Bằng đảm bảo đồng bộ, thống nhất, khả thi, công khai, minh bạch phù hợp với mục tiêu, nhiệm vụ của Nghị quyết số 27-NQ/TW, Nghị quyết số 66-NQ/TW và Chương trình hành động số 34-CTr/TU, đáp ứng yêu cầu, mục tiêu phát triển kinh tế -xã hội của tỉnh.

Theo đó, phấn đấu 100% dự thảo VBQPPL trình HĐND, UBND tỉnh ban hành (trừ trường hợp theo thủ tục rút gọn) phải được lấy ý kiến đối tượng chịu sự tác động trực tiếp của dự thảo văn bản theo quy định; 100% dự thảo VBQPPL được truyền thông từ thời điểm lấy ý kiến đến khi được thông qua hoặc ban hành; 100% VBQPPL sau khi ban hành được đăng tải trên Cổng, báo điện tử của tỉnh và Cơ sở dữ liệu quốc gia về pháp luật; hoàn thành việc sửa đổi, bổ sung, thay thế, ban hành mới văn bản quy phạm pháp luật đảm bảo cơ sở pháp lý đồng bộ cho hoạt động của bộ máy nhà nước theo mô hình chính quyền 02 cấp; 100% cán bộ, công chức làm công tác xây dựng văn bản quy phạm pháp luật, pháp chế trên địa bàn tỉnh được tham gia các lớp bồi dưỡng, tập huấn chuyên sâu chuyên môn, nghiệp vụ; tham gia các cuộc tập huấn nâng cao kỹ năng trong xây dựng, ban hành văn bản quy phạm pháp luật.

Theo đó, Đề án đưa ra các giải pháp cụ thể như Xây dựng kế hoạch ban hành VBQPPL hằng năm, gắn với kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh. Tập trung ban hành kịp thời VBQPPL triển khai mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, bảo đảm cơ sở pháp lý đồng bộ cho hoạt động quản lý nhà nước. Nâng cao chất lượng công tác dự báo, phân tích tác động chính sách, bảo đảm tính khả thi của văn bản. Chuẩn hóa quy trình lấy ý kiến đối tượng chịu sự tác động, bảo đảm thực chất, tránh hình thức. Mở rộng cơ chế tham vấn xã hội, tăng cường lấy ý kiến chuyên gia, nhà khoa học, hiệp hội nghề nghiệp.

Áp dụng các công cụ phân tích, so sánh chính sách, kiểm soát chi phí tuân thủ pháp luật đối với doanh nghiệp, người dân. Tăng cường vai trò của Sở Tư pháp trong thẩm định, bảo đảm tính chặt chẽ, khách quan. Xây dựng cơ chế phối hợp liên ngành trong kiểm tra, xử lý văn bản. Rà soát, hệ thống hóa VBQPPL định kỳ 2 năm/lần, bảo đảm công khai, minh bạch. Xây dựng kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng cán bộ pháp chế dài hạn, gắn với chuẩn hóa chức danh, vị trí việc làm. Thực hiện luân chuyển, trao đổi cán bộ pháp chế giữa các sở, ngành, địa phương để nâng cao kinh nghiệm thực tiễn. Hoàn thiện hệ thống phần mềm quản lý VBQPPL, tích hợp chức năng xây dựng, thẩm định, rà soát, hệ thống hóa.

Từng bước triển khai trí tuệ nhân tạo (AI) trong phân tích, rà soát tính hợp hiến, hợp pháp, thống nhất của VBQPPL. Xây dựng cổng tham vấn chính sách trực tuyến, tạo điều kiện để người dân, doanh nghiệp dễ dàng tham gia góp ý. Đa dạng hóa hình thức truyền thông: bản tin điện tử, chuyên mục trên báo, đài, nền tảng mạng xã hội. Tăng cường truyền thông pháp luật song ngữ (Việt – Trung) đối với các chính sách, quy định liên quan đến vùng biên giới. Gắn công tác truyền thông pháp luật với phong trào thi đua, xây dựng chính quyền cơ sở vững mạnh.